Jiwoi Ni A Shinggyim Htung Tara

Moi gaw Wunpawng bum ga  gara kahtawng de du shang wa tim “Manam jarawp” kadai n tam ai. Kahtawng buga ni a hkan sa ra ai htung tara ni hpe chye na hkan sa ya let atsawm shachyen shaga mat wa jang kadai manam hpe raitim akaw alaw hkap hkalum la chye nga ga ai.

Buga ginra law malawng gaw hkan sa ra ai htunglai ni bung shajang nna nkau gaw loi li shai ai mung nga ai.Ndai htung lai ni hpe jiwoi ni a shinggyim htung tara ngu tim n shut nga ai. Hpa majaw nga yang shinggyim sha ni shada da hkungga madin malai tawn hkat ai lam ni, mare shawa ni hkungga la ra ai lam ni gaw grai manu dan namnak nga ai lam ni rai nga ai.

Raitim daini na ten hta law malawng gaw ginra aten masa hta hkan nna nlang ra mat sai. Nkau htung lai ni hpe gaw naw matut lang dingyang rai ra nga ga ai. Ndai htung lai ni hpe ya prat na ramma ni hti hkaja la nna chyoi chye hkan sa lu na matu myit mada let ka jahpra dat ai.

1. Shinggyim masha shada da nmai yu kaji hkat ai. Masha hpawng kaw shat sha shaga yang marai langai hpe sha “shat sha ga” ngu nmai lata shaga ai. Malut yep, hka yawm ladawn jaw yang langai hpe gaw jaw langai hpe gaw n jaw nmai galaw ai. Jaw yang n gu n pawt na zawn re ai arai hpa hpe rai tim shawa hpawng kaw n mai jaw ai.

2. Du sa wa ai kadai manam hpe raitim “shang wa rit law, dung ga law” ngu nna hkap shaga, dung shara madun , hkap tau shachyen shaga la ra ai. (ya prat rai yang hpun lum hpa hka hte hkap hkalum mai ai)

3. Manam tai ai wa gaw n hpye n ga ni hpe chyinghkyi hkai kaw atsawm noi nna madu ni madun ai shara madun ai shara kaw temsi dung ra ai. Nta madu hte htep lahti shaga ra ai.

4. Manam ni gaw n hpye n ga shing-noi htingga gun nna nmai tsap marawng taw ai. Garep ntsa, Rapding, Yup gawk, Nhprun gawk ni de nmai masem hkawm ai.

5. Madu ni a htunghkying poi lama ma nga nna malum tsa ru jaw ai shaloi ma hkra gawt nmai lu kau ya ai. Tsamai dinghkru de loi nhtang ru bang nna she lu ya ra ai. “Nlu Ai” ngu nna mung nmai ningdang ai. Nchye lu tim atsawm hkap la nna tsa mai dunghkru de atsawn sha bai ru bang ya yang htap htuk nga ai.

6. Manam ni gaw nta nhku de shang dat pru dat n mai galaw ai. Chyinghka hka tawk kaw n mai kabye ai.Chyinghka lam kaw n mai lakrang tsap ai.

7. Manam ni shang wa yang nta npan hku sha mai shang ai. Nbang maga, chyahpung maga hku nmai shang ai.Npan nbang hprawt hprawt nmai kagat hkawm ai.

8. Dama ni mayu ni a baw n htung de n mai dung ai. Lagaw nhpang maga de dung ra ai. Mayu ni ga shaga nga yang Dama ni ga n mai htau shaga ai.Mayu wa shaga ngut yang she hkungga la ra let bai shaga nang mai ai.

9. Ma kaji salang ni hpe ga nmai htan ai.Salang ni tsun ga shut tim dai salang wa tsun ngut yang she hkungga la ra tsun ra ai.

10. Ma ni salang ni a man hku kaming kamawng rai nna nmai hkawm lai ai. Nlai hkawm nmai rai yang baw gum lagaw lata hkayawm nna lai sa ra ai.

11. Shat si mai lakung kamai hte masha hpe nmai gayet ai. Moi gaw gayet jang woi tai mata ai ngu jahkrit hkat ai.Woi n tai mat tim n htap htuk ai majaw hkum pat ai lam rai nga ai.

12. Dun-ye hte masha nmai gayet ai. Maza mala ye jasan ai rai re majaw masha hpe shayuk ai lam rai nga ai.

13. Nta shadaw kaw n htu ningwa hte n mai kahtam ai. Kahtam jang Kanu Kawa hpe kahtam ai hte bung ai ngu hkam la ai majaw n galaw shangun ai.

14. Ramma shabrang ni Kanu Kawa naw hkrung nga yang Nhka mun, Nyeng mun nmai galu tawn ai. Dinghku num ni kagu kamoi naw nga yang pungjaw nmai jaw ai.

15. Nta nhku kata lahpyaw nmai hpyaw ai.Kinsha nmai tsun ai, Ningchying n mai chying ai.

16. Amyu lakung bung ai hpunau shada n mai nga sha hkat ai. Katsa Kahkri n mai nga sha hkrat ai.

17. Ala ni ma shangai gawk n mai shang ai.Shang jang hpa bungli galaw tim n awng dang ai. Hpung Yuk chye ai.(Raitim ya praat hta Madu Wa rai yang ma shangai garum ya mai ai)

18. Shangai chyinghkai ngut ai hpang shata n hpring yang hkrunlam n mai pru hkawm ai. Htingbu de n mai dam hkawm ai.Ma Chyangai hpe hkrain n mai shayup tawn ai.

19. Num ni gaw la ni a sinat, nhtu ningwa, nhpye, hpun palawng ntsa  hku n mai shingkawt lai ai. Shingkawt lai ya jang la ni hpung yuk ai.

20. Hkra lang ai  num ni mare de n mai dam hkawm ai.Kadai num raitim lahput n magap ai labu n mai bu ai.Sinda kra palawng n mai hpun ai.(Ya prat gaw nau n hkan shatup lu sai.)

21. Num sha ni dung yang lagaw n mai lakrang dung ai.Lagaw mahkai da nna n mai dung ai. N shawp ai num ni a arawn alai re. (Maigan ni a lailen hpe n mai yu la ai)

22. Masha ni a nta kaw sa dam yang nta madu ni a mying shaga nna shang sa ra ai. A-katsi ngu nmai mayun shang hkawm ai.

23. Gwi nga ai nta kaw sa yang, madu ni rai npru wa yang gwi hpe kayet jahkrap nna nmai shang sa ai.Zai ai lai re nga ma ai.

24. Pru mat wa ai rai yang nta madu ni hpe tsun da nna pru wa ra ai. Akatsi sha nmai mayun pru wa ai.

25. Hkrunlam rau hkawm nga ai rai yang lam numshe du yang “A-ngwi sha wa u yaw” ngu tsun shakram dat chye ra ai.A-katsi sha numshe lam de hprang nmai rai mat wa ai.

26. Manau nau yang asak u gut gu sai myit su ni a shawng hku nmai kagat lai ai. Woi awn ai ni a hpang kaw ra ai galaw nna hkring sa mat ra ai.

27. Mam ting ngut ai hpang shani dai yi de kadai mung nmai sa ai. Nmai lagawn ai. Yi madu ni nta kaw ra ai galaw nna hkring sa mat ra ai.

28. Nam shan lu gap yang mare ting jawm garan sha ra ai. Shan gap ai wa hpe baw shan hte salum jaw ra ai.(ginra hta hkan nna n bung ai lam nga na re.)

29. Mare lu hka singgat makau mayang hte hka hku hka deng maga de san seng ra ai. Maza nmai kabai ai.Nam dum sa,hka hkaw ayai ai lam nmai galaw ai.Galaw jang mare ting jawm shawa sha ai.

30. Mare kata sinat gap yang (3) lang chyaw chyaw nmai gap kapaw ai. (3)lang ding yang gap jang masha si hpu sinat nsen re ngu madat la chye ai.

31. Lahpaw hte shat makai sha yang lahpaw n htang hku nmai lang ai. Lahpaw shagum hku mung nmai bang sha ai.Nju ndawng ai wa hpe she lahpaw nhtang hku jaw ai. Si mat sai ni hpe she lahpaw shagum hku bang jaw ai.

32. Manang wa hpe nhtu nhkyi jaw yang nhku maga shayawn nna jaw ra ai. Nhtu nhkyi ndung maga , Mayoi masen ai maga hku shayawm nna jaw yang grai zai ai masha ngu sawn la ai. Hka gawm jaw yang, ta jum lawm ai maga shayawm jaw ra ai.

Moi na Wunpawng sha ni a htung lai tara matsing da ra ai lam ni grai naw nga ai.htawm hpang de aten lu yang bai ka tang na nngai.

Dakkasu Tsa Doi